Ekspertlər internetin bahalaşdırılmasını əsl soyğunçuluq hesab edir - bilirsiz niyə?
![Image](/uploads/posts/2024-07/inter.webp)
Azərbaycanda internetin sürəti ilə yanaşı qiymətində də dəyişiklik olacaq. Bu barədə “Aztelekom” və “Baktelekom” şirkətləri öz səhifələrində məlumat paylaşıb və bildiriblər ki, abunəçilərin genişzolaqlı internetə artan tələbatını nəzərə alaraq tarif paketlərində sürəti 2.5 dəfə artıracaq və 15 avqust 2024-cü il tarixindən etibarən dəyişikliklər edəcək.
Bildirilir ki, abunəçilərin genişzolaqlı internetə artan tələbatını nəzərə alaraq tarif paketlərində sürəti 2.5 dəfə artırılacaq və 15 avqust 2024-cü il tarixindən etibarən dəyişikliklər ediləcək.
Şirkət GPON (Gigabit Passive Optical Network – Gigabit tutumlu Passiv Optik Şəbəkə) tarifləri üzrə təqdim olunan sürətləri 2.5 dəfə (40 Mbit/s internet sürətini 100 Mbit/s-yə, 60 Mbit/s internet sürətini 150 Mbit/s-yə və 100 Mbit/s sürətini isə 250 Mbit/s-yə qədər) artıracaq. Yeni sürət tariflərində abunəçilər üçün minimal sürət 100 Mbit/s-dən başlayacaq və hər Mbit/s üçün ödəniş məbləği 0.45 AZN-dən 0.25 AZN-ə endiriləcək. Belə ki, abunəçilərə 100 Mbit/s internet üçün 25 AZN, 150 Mbit/s internet üçün 30 AZN, 250 Mbit/s internet üçün 36 AZN qiymət təklif ediləcək.
Danılmaz faktdır ki, ölkəmizdə internetin sürəti aşağıdır. Hətta beynəlxalq təşkilatların hesabatlarında da Azərbaycan internetin sürətinə görə sonuncu yerdə qərarlaşıb. Belə bir vəziyyətdə internetin qiymətinin qalxması nə dərəcədə düzgündür?
Osman Gündüz: “Qiymət siyasəti elə qurulmalıdır ki, hamının ehtiyacına uyğun, əlçatan olsun”
Azərbaycan İnternet Formunun prezidenti Osman Gündüz “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, provayderlər, o cümlədən dövlət provayderləri internet tariflərini 40% qaldırmaq istəyir: “Məlumdur ki, hazırda minimal qiymət 18 manat müəyyən olunub və bu ödənişlə vətəndaş 40 Mbit/s sürət əldə edə bilir. İndi təklif olunan minimal 100 Mb/s üçün 25 manat olacaq. Görürlər hamı ölkədə qiymətləri qaldırır, düşünüblər ki onlar niyə etməməlidir. Bu doğru yanaşma deyil. Minimal sürəti 100 Mbit/s etməklə hansısa beynəlxalq reytinqlərdə yüksək yerlər qazanmağı vətəndaşlarımızın maraqlarından üstün tutmaq düzgün deyil. Qiymət siyasəti elə qurulmalıdır ki, hamının ehtiyacına uyğun, əlçatan olsun. Provayder ona görə hələlik dövlət provayderidir ki, məhz vətəndaşın tələbatına və gələcək inkişafına zəruri olan internetə əlçatanlığı olsun. Bir yandan rəqəmsal transformasiya deyirik, rəqəmsal xidmətlər yaradırıq, rəqəmsal savadlılığı artırırıq, digər tərəfdən də bunun üçün əsas ola biləcək vasitənin əlçatanlığını məhdudlaşdırırıq".
Elvin Abbasov: “İnternet sürətinin qiyməti aşağı düşür, sadəcə, vətəndaşlara seçim haqqı olaraq ən aşağı 25 manatlıq paketlər formalaşır”
İKT mütəxəssisi Elvin Abbasov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, internetin qiyməti qalxır, amma Mbit başına hesabla aşağı düşür: “Azərbaycanda internetin Mbit başına olan qiyməti heç vaxt qalxmır. Sadəcə, qiymət qalxımını ona görə vurğulayırıq ki, ümumilikdə, yəni totalda qiymət qalxır. İndi 18 manatlıq paketlər ləğv olunur, ən aşağı paketlər isə 25 manata təklif olunur. 18 manata 40 Mbit internet alanda Mbit başına 0,45 AZN düşürdü. İndi isə 25 manata 100 Mbit internet alanda Mbit başına 0,25 AZN düşür. Bu o deməkdir ki, əslində internet sürətinin qiyməti aşağı düşür, sadəcə, vətəndaşlara seçim haqqı olaraq ən aşağı 25 manatlıq paketlər formalaşır”.
Nadim Əliyev: “Hazırki şəraitdə internetin qiymətinin 40 faiz artması qəbuledilən deyil”
İKT sahəsi üzrə ekspert Nadim Əliyev “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, hazırki şəraitdə internetin qiymətinin 40 faiz artması qəbuledilən deyil: “Məlumdur ki, ölkədə internetin sürəti olduqca aşağıdır. Əvvəl 18 manata 40 Mbit/s istifadə edilirdisə, indi 100 Mbit/s-ə 25 manat ödəniləcək. Nəzərə almaq lazımdır ki, ucqar ərazilərdə interneti yalnız məktəbli və ya tələbə işlədir. Aztəminatlı ailələr internetdən dərs materialları və ya hansısa sosial şəbəkədə danışmaq üçün istifadə edir. Bunun üçün 25 manat ödəniş etmək onların büdcəsinə təsir edəcək. Əslində bu addımı ona görə atıblar ki, Azərbaycan internetin sürətinə görə dünya ölkələri ilə ayaqlaşa bilsin. Ancaq əhalini də nəzərə almaq lazım idi”.
Günel CƏLİLOVA