Tokayev İrəvana getməyə “çox tələsirmiş” - Makronun dostu Astanaya nə verə bilər?!.
![Image](/uploads/posts/2023-12/tokayev.webp)
Ramil Hüseynov: “Tokayevin bir sıra məsələləri görmədən Ermənistanla belə yaxın münasibətlər qurması doğru deyil”
Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan Qazaxıstan Prezidenti Kasım-Jomart Tokayevlə telefon danışığı aparıb.
Ermənistan-Qazaxıstan münasibətlərinin gündəliyi ilə bağlı məsələlər müzakirə edilib. İki ölkə arasında əlaqələrin inkişafında qarşılıqlı maraq, iqtisadi və digər sahələrdə potensialın reallaşdırılmasının zəruriliyi vurğulanıb. Söhbət zamanı Tokayev ikitərəfli münasibətlərin mütərəqqi inkişaf etdiyini, möhkəmlənməsinə iki dövlətin hökumətləri və parlamentləri səviyyəsində fəal siyasi dialoq və qarşılıqlı fəaliyyətin kömək etdiyini qeyd edib. Mədəni və humanitar əməkdaşlığın dinamik inkişaf etdiyi vurğulanıb. Paşinyanın Tokayevi Ermənistana rəsmi səfərə dəvət etdiyi də bildirilir. Qazaxıstan Prezidenti dəvəti qəbul edib.
Tokayevin Paşinyanın səfərlə bağlı dəvətini belə tez və həvəslə qəbul etməsi təəssüf doğurur. Ən azından ona görə ki, Azərbaycan Qazaxıstan üçün yeni şanslar və imkanlar açır. İldə 1,5 milyon ton qazax neftinin Bakı-Tbilisi-Ceyhan limanı ilə nəqli barədə razılaşma var. Prezident İlham Əliyev ADA Universitetində Türkiyə-Gürcüstan-Azərbaycan və Qazaxıstan yeni əməkdaşlıq formatından danışdı. Azərbaycan bu ölkələrlə hədsiz yaxınlaşma kursu götürdüyü bir vaxtda Qazaxıstanın Ermənistanda nə marağı var və niyə belə həvəslə razılaşırlar? Nəzərə almaq lazımdır ki, Ermənistanla Fransa arasında hədsiz yaxın münasibətlət var və Makron regionda sabitliyi pozmaqla bağlı destruktiv siyasət yeridir.
“Ola bilsin ki, Makron bu yöndə Qazaxıstan dövlət başçısına bəzi tövsiyələr verib”
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən “Yeni Xətt” Müstəqil Siyasi Tədqiqatlar Mərkəzinin rəhbəri Ramil Hüseynov hesab edir ki, Tokayevin bu addımı tələsik xarakterlidir: “Ən azından ona görə ki, Azərbaycanla Ermənistan arasında müharibə olmasa da, sülh sazişi hələ imzalanmayıb. Ermənistan 3 ildən artıqdır sülh sazişini imzalamaqdan müxtəlif bəhanələrlə yayınır. Hələ bəlli deyil ki, rəsmi İrəvan konkret olaraq haçan konpromis addımlar atacaq. Bütün bunları görmədən Ermənistanla belə yaxın münasibətlər qurmaq doğru deyil. Düzdür, Qazaxıstan Ermənistanla birlikdə KTMT-də, Avrasiya İqtisadi İttifaqında təmsil olunur. Ancaq çoxlarına yaxşı bəllidir ki, Ermənistan həqiqi müttəfiq deyil. Ermənistanı bu təşkilatlara bağlayan Rusiyadır. Vəziyyət dəyişdiyi üçün artıq Ermənistan Rusiyaya da arxa çevirir. Bax belə bir ölkə ilə xüsusi yaxınlıq qurmaq doğru deyildi. Qazaxıstan Türk Dövlətləri Təşkilatında təmsil olunur. Ermənilərin türk toplumuna tarixən düşmənçilik mövqeyindən yanaşdığını məgər bilmirlər? Hesab edirəm ki, Qazaxıstanın Ermənistana doğru reveranslar etməsində Fransa amilinin də rolu ola bilər. Bir neçə ay əvvəl Fransa prezidenti Emmanuel Makronun Qazaxıstan və Özbəkistana rəsmi səfəri oldu. İki ölkə arasında bəzi sazişlər imzalanıb. Ola bilsin ki, Qazaxıstan Fransa şirkətlərini ölkə iqtisadiyyatına cəlb etmək üçün Ermənistan amilindən faydalanmaq istəyir. Ola bilsin ki, Makron bu yöndə Qazaxıstan dövlət başçısına bəzi tövsiyələr verib. Deməyim odur ki, siyasətdə hər şey mümkündür. Ancaq gərək Tokayev təcrübəli siyasətçi olaraq Azərbayvanın regional önəmini və Mərkəzi Asiyanın Avropa ilə birləşdirilməsində oynadığı rolu nəzərə alaydı”.
Vidadi ORDAHALLI